Хутка 8 сакавіка, а таму - каб зрабіць прыемнае ўсім прадстаўніцам прыўкраснага полу - мы прапануем на сваім сайце падборку твораў. Гадоў 50 таму яны былі старанна перапісаныя ў кожным дзявочным "песенніку" і дасюль карыстаюцца папулярнасцю ў народных выканаўцаў.

Вітайце - жорсткія рамансы!

Жанр – жорскі раманс

Вот аднажды ішла за стадамі авец

белакурая Тася-пастушка

Панаравілся ей пакарыцель сердзец

Маладой сімпатычны Андрушка.

– Давай, Тася, з табой переменім усю жызнь

Дзеравенскую на гарадскую.

Разадзену цебя я і ў бархат, і ў шолк

І куплю табе шаль галубую.

Вот і годзік прошол, а Андрэя всё нет

Он не едзет в дзярэўню за Тасей.

Вана рабёнка бярот, пракліная ўвесь свет,

Едзет в город разысківаць мужа.

Ой, і стала вана па бульварам хадзіць,

І наўстрэчу Андрушы папала.

– Здравствуй, муж дарагой і рабёнку айцец,

Як даўно я цябе не відала!

Ён кудрамі встрахнул і ушел паскарэй:

– Я цябе не відал і не знаю!

Разгарэлася кроў маладая ў грудзях,

Тася ножык яму ўванзіла.

– За ізмену прашчу, мужанёк дарагой,

Я за сына табе атамсціла.

Запісала ў 1985 годзе студэнтка 1 курса беларускага аддзялення філфака БДУ Страмаус Ларыса Віктараўна ў вёсцы Падбарочча Ляхавіцкага раёна Брэсцкай вобласці ад Рамановай Анастасіі Цярэнцьеўны 1917 года нараджэння, непісьменная, беларуска.

 

Жанр – жорсткі раманс.

Кагда мы ў бярэзніку гулялі –

С тех пор я полюбіла его

Но раньше я того не знала,

Цяпер прападаю адна.

Паехаў міленькі далёка,

Аставіў меня сіратой.

Быць може, сюда не вернёцца,

Быць може, забудзет меня.

Но еслі мой мілы прыедзе

І спросіць, дзе буду тогда я,

Прошу вас, падругі, скажыце:

Дзясята магіла з канца.

Запісала ў 1985 годзе студэнтка 1 курса беларускага аддзялення філфака БДУ Страмаус Ларыса Віктараўна ў вёсцы Падбарочча Ляхавіцкага раёна Брэсцкай вобласці ад Крупнёвай Ганны Васільеўны 1905 года нараджэння, непісьменная, беларуска.

 

Жанр – жорсткі раманс.

Матрасёнак на рацэ,

Аленькіе губкі,

Вазьмі мяне, сірату,

Хоць я ў адной юбке.

Пойду к мамочке родной

І спрашу савета,

А ці ехаць з мараком

На край бела света.

Маць савета мне дала:

– Брось, дачка, матроса,

Матрос цябе не вазьме,

Толькі пасмяёцца.

Не паслухала дачка

Мацеры савета

Паехала з мараком

На край бела света.

Жыла годзік, жыла два,

Горушка не знала,

А пра маць сваю радну

Часта спамінала.

Жыла годік, жыла два,

Жызнь яе змянілась:

На руках вана нясе

Матрасёнка сына.

– Прыймі, прыймі, маць радна,

Сям’я небальшая,

Матрасёнак будзе зваць

“Бабушка радная”.

– Ідзі, донейка радна,

С кім савет імела,

Ты савета маяго

Слухаць не схацела.

Запісала ў 1975 годзе студэнтка 1 курса Ганчар Тамара ў вёсцы Забалоцце Мозырскага раёна Гомельскай вобласці ад Капыловіч Таццяны Дзмітрыеўны 1914 года нараджэння, беларуска.

 

Жанр – жорсткі раманс

– Матрасёнок на рацэ,

Аленькіе губкі!

Вазьмі мяне,сірату,

Еду ў адной юбке.

Атвяшчае ёй марак:

– Паязджай са мною.

Я на плацце табе дам,

Будзь маёй жаною.

– Пайду к маміньке радной,

Папрашу савету,

Што я еду з мараком

У край белого свету.

Мать савету не даёт:

– Брось ты,доч,матроса!

Матрос цябе не вазьмёт,

Толькі насмяётса.

Не паслухала вана

Маміна совета,

І паехала вана

Ў край белого света.

Нету годзік, нету два.

Доч ідзёт уныла,

На руках нясёт вана

Матрасёнка сына.

– Прыймі, прыймі,

Маць родна,

Сям’я небальшая.

Матросёнак будзе зваць

“Бабушка родная”.

– Ідзі, ідзі, доч родна,

С кім савет імела,

Што савета мояго

Слухаць не схацела.

- Пойдзем,пойдзем,

сын радной,

здзесь нас не прыймают.

Сіне море глубако,

Там нас ажынают.

К сіню мору падышлі,

Мора ўскалыхнула.

З матрасёнкам на руках

дочка патанула.

На тым мейсцы ля ракі

Выраслі бур’яны.

Не любіце маракоў:

Ваны хуліганы.

Запісана студэнткай 1 курса філалагічнага факультэта БДУ Чэх Н. І. Ад Бязрукавай В. К. ( 54 года) у вёсцы Аляксейкі Дубровінскага раёна Віцебскай вобласці.

 

Фота В.Дзянісенка

Вучэбна-навуковая лабараторыя беларускага фальклору

Адрас электроннай пошты folkndl@yandex.ru


Адрас: 220030, Рэспубліка Беларусь, г.Мінск, вул. К.Маркса, дом 31, п.39.
 

Тэлефон: 380-57-46

(з рэгіёнаў Беларусі: 8-017-3805746, з замежжа: +375 17 3805746)